Эмэгтэй 300 жилийн настай нууцлаг хайрцгийг нээхэд дотроос нь догшин сүнс суллагдан гарч ирнэ. Энэ нь колоничлол, дарлал мөлжлөгийн хар бараан өнгөрсөн эргэн сэрж буйг харуулсан явдал юм. 'Sky' телевизийн бүтээл болох ер бусын үзэгдлийг харуулсан 'Possession' цувралын энэхүү гол хэсэг нь Ямайкийн кино урлагт гарч буй томоохон өөрчлөлтийн бэлгэдэл болж байна. Тус улсын найруулагчид байгалийн үзэсгэлэнт байдлыг зүгээр нэг дэвсгэр болгон ашиглахаас татгалзаж, боолчлол, түүхэн сэтгэцийн шарх зэрэг урьд өмнө хөндөгддөггүй байсан сэдвүүдийг ил гаргах болов.
Уг бүтээлд Их Британийн холимог цустай нэгэн хуульч олон сая фунт стерлингийн өв хөрөнгийн маргааныг шийдвэрлэхээр Ямайкад ирж, тариалангийн талбайн харгис түүхтэй холбоотой өшөө авагч сүнстэй тулгарч буй тухай өгүүлдэг. Карибын тэнгисийн орнууд олон зууны боолчлол нь тус бүс нутгийг өнөөг хүртэл урт хугацааны хөгжлийн сул талтай хоцроосон гэж үзэн нөхөн төлбөр шаардах хөдөлгөөнөө эрчимжүүлж байгаа цаг үед энэ бүтээл үзэгчдэд хүрч байна. Тиймээс уг шархыг дэлгэцнээ бодитоор тусгах нь маш чухал болохыг найруулагч Сторм Солтер онцолжээ.
Баруун Энэтхэгийн их сургуулийн кино судлалын багш доктор Лиза Томлинсоны тэмдэглэснээр Ямайкийн кинонуудын үндсэн сэдэв эрс өөрчлөгдөж байна. 'Уран бүтээлчид өмнө нь цээрлэдэг байсан Ямайкийн түүхийг өөрсдийн өнцгөөс бодитой тусгаж эхэллээ. Нөхөн төлбөр гэдэг нь зөвхөн улс төрийн үйл явц биш, энэ бол соёлын асуудал юм' гэж тэрээр тайлбарлав. Африкаас гаралтай итгэл үнэмшил, түүхэн үнэнийг уран бүтээлээр илэрхийлэх нь эрдэмтэд, улс төрчдийн хийж чаддаггүй байдлаар олон нийтийг соён гэгээрүүлж, колоничлолын үед дарагдсан түүхээ эргүүлэн эзэмших 'соёлын нөхөн төлбөр' болж байна.
Ямайкийн кино комиссар Жаклин Жексон ч энэхүү эргэлтийн цэгийг дэмжиж байна. Түүний хэлснээр 'Possession' болон Делрой Линдогийн найруулсан 'Jabari's People' зэрэг бүрэн эхээрээ Ямайкад зураг авалтаа хийсэн кинонууд нь орон нутгийн бүтээлчдийн итгэл үнэмшил, эрмэлзэл өссөнийг илтгэж байна. 'Манай улс олон улсын зураг авалтын талбар гэдгээрээ танигдсан. Гэхдээ одоо бид өөрсдийн түүхийг өөрсдөө өгүүлэх дотоодын бүтээл болон олон улсын хамтын ажиллагааг илүүтэй харахыг хүсэж байна' хэмээн тэрбээр цохон тэмдэглэв. Олон улсын санхүүжилт, түгээлтийн сүлжээг Ямайкийн авьяастай нэгтгэснээр эдгээр түүх дэлхийн үзэгчдэд хүрэх боломж бүрджээ.
Кино найруулагч Солтер уг бүтээлээ ард түмний сэрэлтийн нэг хэсэг гэж харж байна. 'Бид олон жилийн турш өөр бодит байдалд итгэж явсан ч тэр нь худал болох нь илэрлээ. Тиймээс хүмүүс үнэнийг хайж байна' хэмээн тэр ярив. Хайрцгийг нээх үзэгдэл бол зүгээр нэг зохиолын хэсэг биш, харин 300 жил нуусан аймшигт үнэний хаалтыг татаж, өнгөрсөн түүхээ нүүр тулан тунгаах шаардлага тулгарч буйн бэлгэдэл ажээ. Тэрхүү 'сүнс' нь олон зууны харгислалыг даван туулсан гэрч бөгөөд дүрүүдийг өвлөн авсан өнгөрсөнтэй нь хүчээр нүүр тулуулж байна.
Хөдөө нутагт өсөж, нутгийн ёс заншил, зан үйлийг багаасаа биеэр мэдэрсэн Солтер хүнд түүхийг зөвхөн уйтгартай лекц мэт биш, харин сонирхолтой аялал болгон хүргэхийг зорьжээ. Энэ бүтээлд зөвлөхөөр ажилласан соёлын шинжээч, санваартан доктор Л'Антуанетт Стайнс 'Хар арьстнууд урлагаар дамжуулан маш удаан хугацаанд тэмцэж ирсэн, одоо л үүнд олон нийт илүү анхаарал хандуулж байна' хэмээн онцлов. Тэрээр өнгөрсөн колоничлолын нөхөгдөөгүй үр дагавар, өвлөгдөн ирсэн шархыг орчин үеийн хэлбэрээр бодитой харуулсан найруулагчийн шийдлийг өндрөөр үнэллээ.
