Гвиней-Бисау нярайд вакцин турших зөвшөөрөл олгоогүй гэв

Гвиней-Бисау улсын Эрүүл мэндийн яам АНУ болон хувийн хэвшлийн санхүүжилттэй нярайн гепатит В вакцины маргаантай туршилтыг зөвшөөрөөгүй гэж мэдэгдлээ. Нийт 14,000 нярайг хамруулахаар төлөвлөсөн уг төслийг олон улсын шинжээчид ёс зүйгүй хэмээн хурцаар шүүмжлэв.

АНУ-ын Засгийн газар болон хувийн сангуудын дэмжлэгтэйгээр нярайд гепатит В вирусийн эсрэг вакцин турших төслийг Гвиней-Бисау улс батлаагүй гэдгээ албан ёсоор мэдэгдлээ. Тус улсын Эрүүл мэндийн сайд Киньин Нантоте хэвлэлийн хурал дээр хэлэхдээ, олон нийтийн сүлжээ болон хэвлэлээр тараад буй нөхцөлөөр уг туршилтыг явуулах зөвшөөрөл олгоогүй гэв. Тэрбээр хүүхдийг хамарсан аливаа судалгаа нь үндэсний хууль тогтоомж болон олон улсын ёс зүйн хэм хэмжээг хатуу мөрдөх ёстойг онцлов.

Дани улсын судалгааны ёс зүйн хорооны гишүүдэд Гвиней-Бисаугийн удирдлагууд төслийг зөвшөөрсөн гэх мэдээлэл очсоны дараа туршилтыг урагшлуулах санал хураалт явагджээ. Гэвч үйл явцыг түргэвчилж, нарийвчилсан баримт бичгийг хангалттай танилцуулаагүй тул тус хорооны хамгийн багадаа 4 гишүүн албан тушаалаасаа огцорсон байна. Түүнчлэн Данийн ёс зүйн хороо өмнө нь ийм төрлийн санамсаргүй хяналттай туршилтыг зохицуулах эрхгүй байсан тул дотоод дүрмээ хүртэл өөрчилжээ.

Уг судалгаа нь вакцины аюулгүй байдал эсвэл үр дүнг шалгахаас илүүтэй ерөнхий нас баралт болон мэдрэлийн хөгжлийн эмгэгийг ажиглах зорилготой байв. Вакциныг эсэргүүцэгч гэдгээрээ танигдсан АНУ-ын Эрүүл мэнд, нийгмийн хамгааллын яамны сайд бага Роберт Ф. Кеннеди уг төслийг эртнээс дэмжиж ирсэн юм. Төслийг олон арван жилийн турш Африкт ажилласан Данийн судлаач Петер Оби болон Кристине Стабелл Бенн нар удирдаж байна.

Судалгааны хүрээнд Гвиней-Бисаугийн 14,000 нярай хүүхдийг хамруулж, тал хувьд нь төрсөн даруйд нь вакцин хийж, үлдсэн хагаст нь эхний 6 долоо хоногт тарихаас татгалзахаар төлөвлөжээ. Гэвч уг вирусийн халдвар өндөр тархалттай бүс нутагт хүүхдэд дархлаажуулалт хийхгүй хойшлуулах нь амь насанд асар их эрсдэл дагуулна гэдгийг олон улсын эмч, судлаачид анхааруулав. Тухайлбал, 25 судалгааны 24-т нь ямар ч бодитой үр дүн гараагүй бөгөөд зөвхөн өөрсдийн үзэл бодолд нийцсэн баримтыг нийтэлдэг байсныг Данийн шинжээч Шарлотт Стрөм илчилжээ.

Эмори их сургуулийн судлаач Б.К. Титанжи зэрэг олон мэргэжилтнүүд уг туршилтыг колоничлолын үеийн харгис, ёс зүйгүй хандлага хэмээн тодорхойлж байна. Дани улсад эрүүл мэндийн тогтолцоо өндөр хөгжсөн, хяналт тавих боломж бүрэн байхад ядуу буурай орны хүүхдүүд дээр туршилт хийхээр зорьсныг тэд буруутгав. Түүнчлэн Гвиней-Бисаугийн бүх нярайг жилд нэг бүр нь 20 центийн үнэтэй вакцинаар хангахад 13,200 ам.доллар л шаардлагатай байгааг иргэний нийгмийн байгууллагууд сануулав.

АНУ-ын Өвчинд хяналт тавих, урьдчилан сэргийлэх төвөөс уг туршилтад энэ жил 1.6 сая ам.долларын санхүүжилт төсөвлөж, хувийн сангуудаас мөн ижил хэмжээний хөрөнгө татахаар төлөвлөөд байжээ. Гэвч тус улсын Гадаад хэргийн сайд Жоао Бернардо Виейра энэ төсөл хэзээ ч хэрэгжихгүй гэж мэдэгдсэн төдийгүй Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллага (ДЭМБ) бүх нярайд вакцины эхний тунг нийлүүлэхэд туслахад бэлэн гэдгээ илэрхийллээ.

The Guardian WorldThe Guardian World · Эх сурвалж