Олон нийтийн газарт чихэвчгүйгээр утаснаасаа чангаар бичлэг үзэх, дуу тавих болон чанга яригчаар ярих явдал нь Их Британийн 10 хүн тутмын наймынх нь бухимдлыг төрүүлдэг хэмээн судлаачид онцолж байна. Их Манчестер хотын дарга Энди Бернхэм нийтийн тээвэрт чихэвч хэрэглэдэггүй иргэдийг торгох бодлого санаачилсан нь олон нийтийн дэмжлэгийг авсан ч, энэ нь нийгмийн гүн суурьтай асуудлыг дангаараа шийдэж чадахгүй гэсэн шүүмжлэл дагуулав. Энэхүү бүдүүлэг зан төлөв нь зөвхөн бусдад төвөг учруулаад зогсохгүй хүмүүсийн дунд бусдыг ойлгох, хүндэтгэх сэтгэл зүй алдарч буйн томоохон дохио юм.
Их Британийн сэтгүүлч Эмили Братт 2019-2021 оны хооронд Япон улсад ажиллаж, амьдарсан туршлагаа хуваалцахдаа Их Британи олон нийтийн соёлыг сэргээхийн тулд тус улсаас суралцах шаардлагатайг сануулжээ. Японд нийтийн тээврийн хэрэгсэлд чанга ярихыг ч хориглодог бөгөөд 'мэйваку во какэнай' буюу бусдад төвөг удахгүй байх үндсэн зарчим нийгэмд нь гүн шингэсэн байдаг. Харин Их Британид гудамж талбайд нохойн ялгадсыг цэвэрлэхгүй орхих, нийтийн бие засах газрыг бохирдуулах, галт тэргэнд бусдын амгалан тайван байдлыг алдагдуулах үзэгдэл хэвийн мэт болсонд нийтлэлч харамсаж буйгаа илэрхийлжээ.
Японы улсын сургуулиудад ажиллаж байх үедээ нийтлэлч бага насны хүүхдүүд спортын өдөрлөгийн дараа хэний ч шахалтгүйгээр сандал, хэрэгслээ хурааж цэгцэлж буйг ажиглажээ. Түүнчлэн Японы ерөнхий боловсролын сургуулиудад үйлчлэгч нар бүх ажлыг хийдэггүй бөгөөд сурагчид өөрсдөө анги танхим, хонгилоо шүүрдэж, ширээгээ арчин, ариун цэврийн өрөөгөө ариутган цэвэрлэдэг байна. 'Токкацу' буюу хичээлээс гадуурх тусгай үйл ажиллагааны нэг хэсэг болох энэхүү цэвэрлэгээ нь хүүхдүүдэд хувийн хариуцлага болон хүрээлэн буй орчноо хайрлах ухамсрыг багаас нь суулгадаг байна.
Энэхүү олон нийтийн ёс зүйн боловсролын үр нөлөө Япон даяар тодорхой харагддаг бөгөөд гэмт хэргийн гаралт бага, нийтийн эзэмшлийн талбай нь өндөр түвшинд арчлагдаж, гудамжинд хог хаягдал бараг үзэгддэггүй билээ. Хэдийгээр өсвөр насныхан хаана ч адилхан боловч нийгмийн хэм хэмжээг багаас нь дадуулах нь орчны соёлыг бий болгоход шийдвэрлэх үүрэг гүйцэтгэдэг болохыг практик харуулж байна.
Их Британийн хувьд торгууль ногдуулах арга хэмжээ дангаараа үр дүнд хүрэхэд учир дутагдалтай гэж үзэж байна. Жолооч нар олон нийтийн зөрчлийг шалгах үүрэг хүлээхгүй тул цагдаа болон хамгаалалтын ажилтнууд газар дээр нь хяналт тавьж чадахгүй бол торгууль хоосон сүрдүүлэг болж хувирах эрсдэлтэй. Түүнээс гадна нийт хүн амын бараг тал хувь нь утсаа чанга дээр нь тавьдаг судалгаа гарсан энэ үед сургуулийн түвшинд бусдыг хүндэтгэх, нийгмийн хариуцлагын энгийн хичээлийг нэвтрүүлэх нь хамгийн зөв гарц гэдгийг нийтлэлд санал болгов.
Эцэг эхчүүдийн үлгэр дуурайлал чухал хэдий ч Их Британийн сургуулиуд Японы сургууль цэвэрлэх жишгийг нэвтрүүлж эхэлбэл ирээдүйд нийгэмд эерэг нөлөө үзүүлнэ гэж дүгнэжээ. Нийгэм улам бүр хуваагдаж буй өнөө үед хууль цаазаас илүүтэй бусдыг бодох энэрэнгүй хандлага, орчноо хайрлах ухамсар л олон нийтийн эв нэгдлийг хадгалж үлдэх хамгийн чухал хүчин зүйл болоод байна.
