Канадад болсон сургуулийн халдлагад оролцсон хэмээн сэжиглэгдэж буй хоёр дахь этгээдийг АНУ-д баривчилжээ. Энэхүү халдлага нь 18 настай этгээд хиймэл оюун ухааны чатбот ChatGPT-тэй ярилцсаны дараа зургаан хүүхдийг хөнөөсөн хэргээр олны анхаарлыг татсан юм.
АНУ-ын Хууль зүйн яам мягмар гарагт Вашингтон мужийн баруун хэсгийн оршин суугч 30 настай Жэймс Коди Брайантыг гадаад улсад хүн амины хэрэг үйлдэхээр хуйвалдсан хэргээр саатуулсан тухай мэдэгдэв. Брайант нь халдлага үйлдэхээс зургаан сарын өмнө сэжигтэн этгээдэд мөнгө болон 'техникийн зөвлөгөө' өгсөн гэж Хууль зүйн яам мэдэгдлээ.
Канадын цагдаа нар энэ оны хоёрдугаар сард болсон халдлагыг үйлдсэн этгээдийг Жэсси Ван Рүүтсэлаар гэж тогтоосон бөгөөд тэрээр сэтгэцийн эрүүл мэндийн асуудалтай байжээ. Уг халдлага нь түүний ээж, хагас ах болон зургаан хүүхдийг оролцуулаад нийт найман хүний аминд хүрсэн нь тус улсын түүхэн дэх сургуулийн хоёр дахь том халдлага болсон юм. Ван Рүүтсэлаар халдлагыг төлөвлөхдөө ChatGPT-г ашигласан нь өмнө нь мэдэгдэж байсан. Чатботыг эзэмшдэг OpenAI компанийн аюулгүй байдлын баг Ван Рүүтсэлаарыг бууны хүчирхийллийн талаар ярилцсан тул дотооддоо тэмдэглэсэн ч цагдаад мэдэгдээгүй байна. Тус компани Ван Рүүтсэлаарын дансыг хаасан ч тэрээр хоёр дахь данс нээж, түүнийг хаагаагүй аж. Хохирогчдын гэр бүл болон Британийн Колумби муж OpenAI болон түүний гүйцэтгэх захирал Сэм Алтманыг түүний үйлдлийг мэдээлээгүй хэмээн шүүхэд өгсөн.
Ван Рүүтсэлаар халдлагынхаа талаар хүмүүстэй ярилцаж байсан нь өмнө нь олон нийтэд мэдэгдээгүй байв. Хууль зүйн яам болон Канадын Хатан хааны морьт цагдаагийн газар (RCMP) мягмар гарагт хамтарсан хэвлэлийн бага хурал хийж, Брайант болон Ван Рүүтсэлаар нар халдлага болохоос гурван жилийн өмнө одоо ажиллахгүй болсон Omegle мессежний үйлчилгээгээр танилцаж, холбоотой байсан гэж мэдэгдэв. АНУ-ын прокурорын үүрэг гүйцэтгэгч Нил Флойд болон ФБТ-ын Сиэтл дэх товчооны тусгай төлөөлөгч В. Майк Херрингтон нар Брайант Ван Рүүтсэлаарт шинэ гутал авахад 100 орчим доллар, асаагуур авахад 15 орчим доллар илгээсэн гэж үзэж байгаагаа хэлэв. Хоёр сэжигтэн биечлэн уулзсан гэх баримт одоогоор байхгүй гэж албаныхан мэдэгдлээ.
CBC-ээс авсан яллах дүгнэлтэд дурдсанаар, Брайант 2025 оны наймдугаар сараас өмнө Ван Рүүтсэлаартай 'мэдлэгтэй, санаатайгаар' хуйвалдаж эхэлсэн байна. Тухайн наймдугаар сард Брайант Ван Рүүтсэлаарт мессежүүдээ 'устгах арга олох' хэрэгтэй гэж хэлсэн бол арванхоёрдугагаар сарын дундуур 'онлайн буудлагын видео байршуулах'-аас зайлсхийхийн тулд VPN ашиглахыг санал болгосон гэж CBC-ийн үзсэн шүүхийн баримт бичигт дурджээ. Цагдаа нар Брайант хэд хэдэн удаа Ван Рүүтсэлаарыг халдлага үйлдэхээс татгалзахыг ятгасан ч хууль сахиулах байгууллагад мэдэгдээгүй гэв.
Тэд нэмж хэлэхдээ, Ван Рүүтсэлаар ээж, ахаа гэр бүлийнхээ гэрт буудаж хөнөөсний дараа машинаа асааж чадаагүй байна. Брайант түүнд хөдөлгүүрийг хэрхэн асаах талаар зөвлөгөө өгснөөр буудагчийг сургуульд хүрч, халдлага үйлдэх боломжийг олгосон гэж албаныхан мэдэгдэв. Брайант мөн олон нийтийн буудлагыг шууд дамжуулахаар тохиролцсон бөгөөд Брайант үүнийг хийгээгүй бол Ван Рүүтсэлаар халдлага үйлдэх эсэх нь тодорхойгүй байсан гэж Харрингтон хэлэв. Сэжигтнийг өмгөөлөгч төлөөлж байгаа эсэх нь тодорхойгүй байна. Брайантыг АНУ-ын иргэний хувьд ФБТ-ын мөрдөн байцаалтын хүрээнд АНУ-д шүүх бөгөөд ФБТ Канадын эрх баригчидтай нягт хамтран ажиллахаа мэдэгдэв.
